Ψήφος – Δικαίωμα ή υποχρέωση;

Ιστορική Αναδρομή

Στην Αρχαία Αθήνα εμφανίστηκε για πρώτη φορά η διαδικασία της ψηφοφορίας τον 5ο αιώνα π.Χ. Αρχικά η ψηφοφορία γινόταν στην εκκλησία του δήμου, όπου συναθροίζονταν όλοι όσοι είχαν δικαίωμα ψήφου. Για κάθε θέμα ψήφιζαν δια τις ανατάσεως της χειρός. Καθώς ο πληθυσμός αυξάνονταν γινόταν όλο και πιο δύσκολη η διαδικασία ψηφοφορίας. Για αυτόν τον λόγο άρχισε η καταγραφή των ψήφων σε όστρακα που ήταν θραύσματα αγγείων.  Ήταν μια δημοκρατική διαδικασία όπου οι πολίτες ψήφιζαν όποιους θεωρούσαν επικινδύνους για την δημοκρατία με σκοπό να τους εξορίσουν.

Η πιο πρώιμη μορφή δημοκρατίας, το 508 π.Χ., βασίζονταν σε αρνητική ψηφοφορία και την εισήγαγε ο Κλεισθένης. Οι εκλογές ήταν ετήσιες και οι ψηφοφόροι έπρεπε να ψηφίσουν ποιος πολιτικός έπρεπε να εξορισθεί για μια δεκαετία. Συνήθως ψήφιζαν αυτόν που θεωρούσαν ποιο επικίνδυνο για την δημοκρατία και τους θεσμούς λόγω της αύξουσας επιρροής του (Εγκ. Δομή, 2006). Οι ψήφοι γράφονταν σε όστρακα, από όπου βγαίνει και η λέξη εξοστρακισμός.

Τον 13 αιώνα περίπου το ενετικό κράτος εισήγαγε την θετική ψηφοφορία. Με αυτόν τον τρόπο εκλέγονταν τα 40 μέλη του Μεγάλου Συμβουλίου.  Οι Ενετοί καταχωρούσαν ένα ψήφο για κάθε υποψήφιο που ήθελαν και καμία ψήφο για αυτούς που δεν ήθελαν.

Όσο και αν σήμερα φαντάζει παράλογο δεν είχαν ανέκαθεν όλοι το δικαίωμα ψήφου. Χαρακτηριστικά οι γυναίκες δεν είχαν το δικαίωμα ψήφου. Πέρα από το φύλο, άλλες προϋποθέσεις που έπρεπε να έχει κάποιος ήταν ορισμένες οικονομικές προϋποθέσεις ή πολιτιστικές προϋποθέσεις όπως είναι η εκπαίδευση. Τα πρώτα βήματα προς την καθολικότητα των εκλογών, δηλαδή χωρίς οικονομικές και μορφωτικές διακρίσεις, έγιναν στην Γαλλία το 1848, χωρίς όμως την συμμετοχή των γυναικών. Το πρώτο κράτος που εφάρμοσε ολοκληρωτικά την καθολική ψηφοφορία ήταν η Μεγάλη Βρετανία το 1918, με τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής να ακολουθούν χωρίς όμως να μπορούν να αποβάλλουν κάποιες φυλετικές διακρίσεις.

Γνώμες

Η ψήφος είναι δημόσιο λειτούργημα όσο και πολιτικό δικαίωμα.

Οι δύο απόψεις σαν στάσεις που κυριαρχούν είναι:

Ψηφίζω

Εξασκώ το πολιτικό μου δικαίωμα και επιλέγω ποιος θέλω να με εκπροσωπήσει στην κυβέρνηση του κράτους. Δεν θέλω να αποφασίζουν άλλοι για μένα.

Δεν Ψηφίζω

Δεν πηγαίνω να ψηφίσω είτε γιατί δεν με εκφράζει κανένας ή γιατί δεν ασχολούμαι με την πολιτική.

Απόψεις

Πιστεύω ότι και οι δύο απόψεις έχουν ισχυρά επιχειρήματα. Η ψήφος είναι ένας τρόπος έκφρασης και πολιτικοποίησης συμμετέχοντας στα κοινά. Το θέμα είναι αν έχει πια την αξία που είχε παλιά. Ψήφος σημαίνει εκπροσώπηση. Εκπροσώπηση σημαίνει ιδεολογία. Η παραδοσιακή ιδεολογία έχει εξαφανιστεί. Η διαφορές ανάμεσα στα κόμματα γίνονται δυσδιάκριτες και εκτός αυτού με την προκλητική ζωή πολλών εξ αυτών και την διασπάθιση του δημοσίου χρήματος υπάρχει μια απαξίωση του πολιτικού συστήματος. Επιλέγω να μην ψηφίσω όχι γιατί είμαι αδιάφορος με την πολιτική ζωή του τόπου αλλά γιατί δεν με εκφράζει κανένας. Λευκό σημαίνει ότι δεν έχω γνώμη και άκυρο ότι δεν ξέρω να ψηφίζω. Και γνώμη έχω και να ψηφίζω ξέρω. Απλά επιλέγω να απέχω με οργή και όχι αδιαφορία. Οργή γιατί κανένας δεν είναι άξιος να κάνει ούτε τα αυτονόητα. Διατηρώ το δικαίωμά μου να αντιστέκομαι με όποιο τρόπο νομίζω. Η επιλογή του λιγότερο χάλια δεν με εκφράζει.

Τώρα όσο αφορά την δύναμη της ψήφου μου είναι μία στις εκατομμύρια ψήφους. Μόνη της δεν έχει δύναμη. Πρέπει να είναι πολλές για να έχουν εκπροσώπηση στο κοινοβούλιο (τουλάχιστον 3%). Σε μια χώρα που η επιλογή του κόμματος όχι με βάση την ιδεολογία του ή το πρόγραμμα του (αλήθεια υπάρχει κάτι τέτοιο; ), αλλά με νοοτροπία φιλάθλου, πόση δύναμη να έχει μια συνειδητή ψήφος; Κυρίαρχες επιλογές είναι τα <<πολιτικά τζάκια>> και οι τηλεπερσόνες που ξαφνικά αποφασίζουν να κατέβουν στην πολιτική. Ακόμα και κάποιος αξιόλογος να καταφέρει να γίνει βουλευτής αλήθεια πόση δουλειά μπορεί να κάνει σε ένα τόσο σάπιο περιβάλλον; Θέλω να ψηφίσω αλλά σε ένα σύστημα που θα μου δίνει εμπιστοσύνη και κυρίως χαρακτηριστική εκπροσώπηση και όχι <<επιταγή>> λαού για να κάνουν άλλα από όσα λένε προεκλογικά.

Καταδιώξεις

Η κοινωνία βρίσκεται σε κρίση. Μακάρι να ήταν μόνο οικονομική αλλά είναι κυρίως αξιών. Υπάρχει απαξίωση της πολιτικής και δικαίως αφού οι περισσότεροι άλλα λένε προεκλογικά και εντελώς διαφορετικά πράγματα κάνουν μετά. Οι περισσότεροι κυνηγάνε καρέκλες, τίτλους και προσωπικά οφέλη αντί να κάνουν την δουλειά που πρέπει. Να κάνουν την ζωή μας καλύτερη. Πολλοί χρησιμοποίησαν την θέση τους για να πλουτίσουν σε βάρος του Έλληνα φορολογούμενου. Για χρόνια ζούμε σε ένα κράτος παρατεταμένης ανομίας, όχι από έλλειψη νόμων, αλλά από αδυναμία ή απροθυμία εφαρμογής τους. Εξεταστικές επιτροπές, σκάνδαλα, προκλητικά πλούσια ζωή, βεβαιωμένες παραβάσεις νόμων αλλά υπάρχει βουλευτική (η καλύτερα βολευτική ασυλία) και κανείς όχι μόνο δεν πάει φυλακή αλλά δεν επιστρέφει καν τα χρήματα που είναι προϊόν παράνομων δραστηριοτήτων!!!! Αποτέλεσμα να μην υπάρχει αίσθηση δικαιοσύνης. Σε συνδυασμό με την έλλειψη ελπίδας και οράματος είναι λογικό τα ποσοστά της αποχής να ανεβαίνουν. Μόνο που είναι αποχή αγανάκτησης και όχι αδιαφορίας στο μεγαλύτερο ποσοστό. Τι μέλλον μπορούμε να έχουμε όταν οι ηγέτες δεν έχουν λαϊκή αποδοχή πια αλλά συντηρούνται από ένα σαθρό και γερά εδραιωμένο σύστημα διαπλοκής και εμπλοκής;

Νίκός Τζιλιάνος

Advertisements

Posted on Νοέμβριος 12, 2010, in Γενικά θέματα. Bookmark the permalink. 2 Σχόλια.

  1. Καταρχάς, συγχαρητήρια για το blog!! Ελπίζω να συνεχίσεις έτσι κι ακόμα καλύτερα!!!
    Όσον αφορά την ψήφο πιστεύω πως είναι ένα αναφαίρετο ανθρώπινο δικαίωμα με πολιτική χροιά που υποχρεωτικά οφείλει κανείς να το ασκεί. Το γιατί είναι θέμα προς συζήτηση τουλάχιστον αρκετών ωρών. Απλώς, πριν βιαστεί κανείς να κρίνει τη θέση μου ας συλλογιστεί πόσο αίμα χύθηκε για να μπορούμε εμείς σήμερα να απολαμβάνουμε την όποια ελευθερία.
    Να κι ένας λόγος που υπάρχει, το λευκό, το άκυρο ή ακόμα και ο λευκός φάκελος… Βέβαια, υπάρχουν και τα δώρα… μες στο φάκελο!!!! 😉
    Ciao mio amico!!!!
    B.

  2. Πολύ καλό! Και ιστορικά στοιχειοθετημένο (χι χι!)
    Η άποψη μου είναι ότι δεν ψηφίσαμε -απο τότε που μας δόθηκε το δικαίωμα- με γνώμονα το κοινό συμφέρον, αλλά πάντα υποστηρίζαε -ο καθείς για λογαριασμό του- τα δικά μας μικρο-πολιτικά συμφέροντα (το κτημάτάκι που θέλει κάνοιος να βάλει εντός σχεδίου, το παιδί που θέλει να διοριστεί στο δημόσιο, η μάνα του φαντάρου που τον θέλει μέσα στην ποδιά της κ.α.) πολλά παραδείγματα πού όλοι μας ανειξαιρέτως έχουμε μέσα στον στενό η ευρύτερο κύκλο.
    Λίγοι είναι οι νεοέλληνες (για να μην τρέφουμε την ουτοπία ότι είμαστε οι καθαροί απόγονοι των Ελλήνων) που έχουν πράγματι ιδεολογία, πιστεύω και τα στηρίζουν με πράξεις. Η πλειονότητα κινείται σε αυτά που έχει μάθει μέσα απο την οικογένεια του, ακόμα και μορφωμένοι άνθρωποι της γενιάς μας, ψηφίζουν κάποιο κόμμα γιατί έτσι τους έχει πεί ο μπαμπάς τους.
    Θεωρώ ότι είναι τεράστιο λάθος το δικαίωμα ψήφου στα 18. Ζώντας καθημερινά μέσα σε ακαδημαϊκή κοινότητα, ομολογώ ότι δεν έχουν την συναισθηματική ωριμότητα και τη λογική να επιλέξουν συνειδητά όχι κόμμα και υποψήφιο αλλά κάτι πολύ πιό σημαντικό που προκύπτει απο αυτά: τη στάση ζωής που θα τους εκφράζει και θα τους χαρακτηρίζει.
    Όντως ζούμε σε ένα κράτος παρατεταμένης ανομίας, αλλά εμείς οι ίδιοι το στηρίζουμε. Γιατί όταν ο γιατρός ζητά φακελάκι και τον καταγγέλουμε το αφήνουμε εκεί, δεν παρακολουθούμε να δούμε την εξέλιξη. Γιατί είμαστε κάθε μέρα στο Λιστόν και δεν παρακολουθούμε ότι πάνω απο τα κεφάλια μας, στα ιστορικά κτίρια που το κοσμούν, έχουν γίνει κατάφορες αρχιτεκτονικές παραβιάσεις. Γιατί ζούμε σε ένα Πανεπιστήμιο που μπάζει νερά γιατί τα τζάμια που έβαλαν πρίν 3 χρόνια έχουν μικρότερο προφίλ απο αυτό που έπρεπε (γιατί; κανείς δεν αναρωτήθηκε…) γιατί καταλαβαίνουμε ότι πλησιάζουν εκλογές επειδή στο απαράδεκτο, οδικό δίκτυο, στρώνουν μερικά μέτρα πίσα… Γιατί δεν οργανωνόμαστε συνολικά ως πολίτες να διεκδικίσουμε αυτά που μας ανήκουν, αυτά που κατασπαταλούν, αυτά που είναι δεδουλλευμένα μας. Οπότε δεν έχουμε κανένα δικαίωμα να μιλάμε, γιατί εμείς είμαστε αυτοί ενώ γνωρίζουμε τα πάντα, δεχομαστε και τα πάντα. Καλό θα ήταν για μια φορά να σκεφτούμε έξω απο το μικρό «εγώ» μας και να πούμε ότι πρέπει να κάνουμε κάτι επιτέλους, όχι για εμάς, όχι πάλι για τη μικροβολεψιά μας, αλλά για τη φουκαριάρα τη μάνα μας….

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: